In ‘Papa was a Rolling… Nobody’ vertelt Joy Wielkens hoe ze opgroeide met haar moeder en haar zus Jane in het Amsterdamse stadsdeel Osdorp. Zonder vader, zoals bij veel Surinaamse gezinnen. Ze vertelt haar verhaal in korte spelscenes die situaties en gebeurtenissen uit haar jeugd laten zien. Deze scenes wisselt ze af met muziek uit de Tamla-Motown traditie, waarin ze laat horen ook een geweldige zangeres te zijn. Deze muziek (waaronder ‘Papa was a Rolling Stone’ van The Temptations en ‘If loving you is wrong‘ van Millie Jackson) geeft treffende illustraties bij het verhaal dat Joy vertelt. De muziek is ook daarom bijzonder omdat de voor Motown zo kenmerkende rijke arrangementen met blazers zijn vervangen door het ingetogen gitaarspel van Vladimir Spisiak. Dat geeft de zangeres Joy Wielkens ook heel veel ruimte, die ze ook helemaal benut.
“Onderweg” is de Nederlandse vertaling van het Italiaanse “In Viaggio”, een bijzondere theatervoorstelling van zangeres Carla Regina, acteur Bert Wagenaar van Kreveld en muzikant Nettie Krull (piano, accordeon). De voorstelling laat twee mensen zien die reizen, de mensen die ze tegenkomen, de dingen die ze zien, maar vooral waar ze vandaan komen en waar ze naartoe gaan. Voor een van hen is reizen een doel op zich, voor de ander is reizen vooral weggaan. Bijzonder aan deze voorstelling is de manier waarop dit thema is uitgewerkt. Een van hen praat, en de ander zingt. Je zou denken dat je zo geen dialoog kunt krijgen, maar het tegendeel is waar. Muziek en stem maakt de communicatie juist directer en intenser. Om uiteindelijk duidelijk te maken dat ze eigenlijk beiden vluchten.
25 februari 2011Muziek, TheaterReageren uitgeschakeld
Aan het begin van het theaterconcert ‘De Weerman’ vertelt Spinvis hoe hij op de vrijmarkt van een koninginnedag voor minder dan geen geld een doos met cassettebandjes kocht, allemaal keurig gelabeld. Bandjes met sneeuw, regen, hagel, storm, zon en nog veel meer. En als je bijvoorbeeld een bandje met sneeuw afspeelde, dan ging het ook echt sneeuwen. Een wind-bandje liet het ook daadwerkelijk waaien. Niet alle bandjes leken hem echter geschikt om af te spelen. Het bandje ‘Oorlog’ heeft hij bijvoorbeeld nog nooit gehoord… Deze bandjes vormen de rode draad door dit bijzondere concert door Spinvis en zijn vier gastmusici.
Toegegeven, het is geen streektaal en al helemaal geen Nederlandse, maar het is wel een taal die in Nederland nog gesproken (en gezongen) wordt. Hieronder de tekst van een tradioneel jiddisch liedje.
Schpilt se mir a lidele in jiddisch,
derwekn sol es frejd und nischt kajn chidesch -
as ale mentschn grojs un klejn soln es farschtejn,
fun mojl tsu mojl dos lidele sol gejn.
30 oktober 2010Muziek, TheaterReageren uitgeschakeld
Gisteravond ben ik voor het eerst naar een een voorstelling van de Nederlandse Opera in het muziektheater geweest. De reden dat dat zo lang geduurd heeft is niet zo zeer dat ik een cultuurbarbaar ben, maar vooral dat ik te impulsief ben met naar theater gaan. Ik bedenk vaak op de avond zelf dat ik zin heb ergens naar toe te gaan en op zo korte termijn is het toch wel lastig om nog kaartjes voor de Nederlandse Opera te krijgen. Behalve misschien voor moderne opera’s die niemand wil zien. Dit keer moest was ik nog vrij laat met kaartjes kopen, maar toch nog op tijd om twee prachtige plaatsen te krijgen. Een voor mezelf en een voor een bijzondere vriendin voor wie het een verjaardagskadootje was. Inderdaad, als het voor anderen is kan ik wel opeens plannen. De avond begon nog met een karaktertest voor mezelf. Mijn date was namelijk te laat en het zou kantje boord worden of ze er op tijd zou zijn. Wat zou ik doen? In mijn eentje naar binnen gaan of samen wachten tot de pauze? Ik had al gekozen voor de tweede optie. Gelukkig, dacht ik bij mezelf, je vindt mensen toch nog belangrijker dan theater. Gelukkig, dacht ik even later weer toen ze ze toch nog op tijd kwam voor de hele voorstelling.
11 september 2010Muziek, TheaterReageren uitgeschakeld
Into the woods (1986) is een van de meest bekende musicals van Stephen Sondheim. De oorspronkelijke Broadway versie kreeg lovende kritieken en werd bekroond met verschillende Tony Awards, onder andere voor “Beste libretto”, “Beste originele muziek” en “Beste vrouwelijke hoofdrol in een musical”. Toch is de musical nauwelijks in Nederland te zien geweest. En dat in een land dat zich de afgelopen jaren tot een echt musicalland heeft ontwikkeld. Pas in 2007 bracht Koen van Dijk’s M-Lab de eerste professionele zaalproductie, en werd destijds alleen in het kleine M-Lab theater gespeeld. Het is deze productie die in 2010 (met kleine aanpassingen en een iets andere bezetting) gaat reizen langs de Nederlandse theaters.
Van een afstand lijkt het op een van de vele bedrijfsgebouwen in Amsterdam noord. En als je er voor het eerst naar toe gaat denk je tot de laatste meters dat je verkeerd loopt. Het belangrijkste musicaltheater van Nederland is gevestigd op een industrieterrein dat helemaal niets cultureels uitstraalt. Tot in de theaterzaal met niet meer dan 150 stoelen blijf je het gevoel houden dat je verkeerd zit. Dit KAN toch niet het theater zijn waarin zoveel spraakmakende muziektheatervoorstellingen zijn gemaakt? Maar dat is het wel.
Op 18 juni werd voor de twintigste keer De Parade geopend, traditiegetrouw in Rotterdam. Het vertrouwde paradeterrein daar is al vier jaar bezet door wat de Rotterdammers liefdevol ‘de blunderput’ noemen, een ondergrondse parkeergarage in wording met een abonnement op tegenslagen. Gelukkig kon De Parade terugvallen op het Nederlands Architectuur Instituut waarvan ook het gebouw gebruikt kon worden. Maar zoals het er nu uit ziet zal De Parade volgend jaar weer op de vertrouwde plek in het museumpark kunnen bivakkeren.
In het weekend van 11 juni stond in het Amsterdamse Muziekgebouw aan het IJ de theatervorm ‘Noh’ op het programma. Deze Japanse vorm van muziektheater had zijn hoogtepunt in de 14e eeuw maar is nog veel ouder. Het is een sterk rituele vorm van theater. Voor alle aspecten zijn er regels. Het speelvlak is bijvoorbeeld in negen vierkanten opgedeeld, die ieder een eigen betekenis en functie binnen de voorstelling hebben. Maar ook de bewegingen van de acteurs, de kostuums, maskers, koor, muziek (twee of drie trommels en een fluit) zijn tot in het allergrootste detail beregeld. Dat maakt van een Noh voorstelling meer een rituele ceremonie, dan dat wat wij ons bij theater voorstellen. En bij Noh worden alle rollen gespeeld door mannen. Deze sterk door tradities bepaalde kunstvorm wordt in Japan vooral gespeeld door Noh families. In het Muziektheater werden de hoofdrollen gespeeld door Umewaka Rukuro Gensho, het 56e hoofd van een beroemde Noh familie.
In ‘Papa was a Rolling… Nobody’ vertelt Joy Wielkens hoe ze opgroeide met haar moeder en haar zus Jane in het Amsterdamse stadsdeel Osdorp. Zonder vader, zoals bij veel Surinaamse gezinnen. Ze vertelt haar verhaal in korte spelscenes die situaties en gebeurtenissen uit haar jeugd laten zien. Deze scenes wisselt ze af met muziek uit de Tamla-Motown traditie, waarin ze laat horen ook een geweldige zangeres te zijn. Deze muziek (waaronder ‘Papa was a Rolling Stone’ van The Temptations en ‘If loving you is wrong‘ van Millie Jackson) geeft treffende illustraties bij het verhaal dat Joy vertelt. De muziek is ook daarom bijzonder omdat de voor Motown zo kenmerkende rijke arrangementen met blazers zijn vervangen door het ingetogen gitaarspel van Vladimir Spisiak. Dat geeft de zangeres Joy Wielkens ook heel veel ruimte, die ze ook helemaal benut.
